Czy w ciąży można leczyć zęby?

Fakty i mity o leczeniu zębów w ciąży

„W ciąży lecą zęby. Każda ciąża to jeden stracony ząb. W ciąży nie powinno się chodzić do dentysty. Ciężarna nie może zrobić RTG zęba.” Te błędne przekonania i zabobony od lat funkcjonujące w społeczeństwie są niezmiernie szkodliwe dla kobiet w ciąży. Nieleczenie chorych zębów w ciąży może mieć poważne konsekwencje dla zdrowia matki, przebiegu ciąży i prawidłowego rozwoju płodu.

Czy w ciąży psują się zęby? 

Podczas 9 miesięcy ciąży stan zębów może, ale nie musi, ulec pogorszeniu. Jeśli już do tego dojdzie to nie jest to wynikiem niedoboru wapnia, jak się często zwykło uważać, ale wypadkową wielu różnych czynników.

Na pogorszony stan zębów w ciąży nieznaczny wpływ mogą mieć zmiany hormonalne, jakie zachodzą w ciele kobiety, głownie wzrost poziomu progesteronu i estrogenu we krwi. Z pewnością problemem ciężarnych bywają też rozpulchnione, krwawiące dziąsła, co może utrudniać wykonanie zabiegów dentystycznych. Uszkodzone szkliwo w ciąży to z kolei rezultat częstych wymiotów – sok żołądkowy z kwasem solnym dostaje się do jamy ustnej i doprowadzają do powstania nadwrażliwości oraz próchnicy.

Część ubytków ma swoje źródło w niedostatecznej higienie jamy ustnej, wcześniejszych zaniedbaniach, zaniechaniu wizyt u dentysty podczas ciąży (w myśl błędnej opinii, że w ciąży nie leczy się zębów), a także częstym podjadaniu nie idącym w parze ze zwiększoną częstotliwością mycia zębów.

Zadbaj o zęby przed ciążą, ale nie zaniedbuj ich w ciąży

Idealnym rozwiązaniem jest wyleczenie wszystkich zębów jeszcze przed zajściem w ciążę. Dzięki temu przyszła mama uniknie stresujących sytuacji, a do dentysty będzie chodzić wyłącznie na wizyty kontrolne. Co więcej naukowcy z australijskiego Uniwersytetu w Perth są zdania, że stany zapalne w jamie ustnej (m.in. dziąseł) mogą opóźnić samo zajście w ciążę.  

Spodziewasz się dziecka? Możesz leczyć zęby, ale zawsze na początku wizyty poinformuj dentystę o ciąży. Dzięki temu stomatolog będzie w stanie dobrać sposób leczenia najbardziej korzystny do twojego stanu.

Jeśli kobieta w ciąży ma jakikolwiek problem z zębami, konieczna jest wizyta u dentysty. Kierowanie się błędnymi przekonaniami i zabobonami o zakazie leczenia zębów w ciąży może grozić poważnymi skutkami zdrowotnymi dla matki i płodu, m.in. przedwczesnym porodem, niską masą urodzeniową noworodka, zakażeniem bakteryjnym u dziecka.

Ostry stan zapalny w jamie ustnej może spowodować, że bakterie przedostaną się do krwiobiegu matki, a przez łożysko także do płodu, co jest dużo bardziej szkodliwe niż ryzyko związane z leczeniem zęba w ciąży.

Przeczytaj także: Ciążowe zachcianki i wiara w mity – czyli dlaczego ciężarnym “lecą” zęby

I, II, III trymestr – kiedy najlepiej leczyć zęby?

Najmniej bezpieczny czas na leczenie zębów to początki ciąży, czyli I trymestr. To wtedy kształtują się wszystkie zalążki narządów płodu, aby w kolejnych miesiącach rozwijać się i rosnąć. Dlatego tak wiele mówi się o tym, aby ciężarne w początkowych tygodniach ciąży ograniczały ryzyko nabycia infekcji, stanu zapalnego, opryszki itp. Taka z pozoru niegroźna dolegliwość może mieć poważne konsekwencje dla rozwoju płodu.

Rozważając, kiedy bezpiecznie leczyć zęby w ciąży, należy wziąć pod uwagę głównie II trymestr ciąży, przypadający na 14-26 tydzień (ze szczególnym naciskiem na późniejszy etap II trymestru.)

W III trymestrze leczenie zębów jest stosunkowo bezpieczne, jednak niektóre składniki znieczulenia mogą doprowadzić do skurczów macicy, czego konsekwencją jest ryzyko przedwczesnego porodu. Dlatego najlepiej leczyć zęby w II trymestrze. 

PAMIĘTAJ! W ciąży obowiązuje zasada mniejszego zła. Jeśli przez ból zęba matka bardzo cierpi, nie śpi w nocy, nie może normalnie funkcjonować, koniecznie trzeba zgłosić się do stomatologa, który wyleczy zęba. Ponadto ostry stan zapalny w jamie ustnej, szczególnie w I trymestrze, może grozić poważniejszymi skutkami dla płodu niż leczenie zębów w ciąży.

Współczesne rozwiązania stomatologiczne i nowoczesny sprzęt pozwalają z powodzeniem leczyć większość dolegliwości także u kobiet w ciąży – nigdy nie podejmuj decyzji o nieleczeniu zębów w ciąży sama, to dentysta jest osobą kompetentną do oceny sytuacji i wybrania najlepszego sposobu leczenia.

Prześwietlenie RTG w ciąży

Najczęstszym mitem dotyczącym leczenia zębów w ciąży jest ten, według którego w ciąży nie wolno wykonywać prześwietlenia RTG. Mit ma solidne podstawy, gdyż przed każdym zdjęciem RTG kobieta jest pytana o ewentualną ciążę jako przeciwskazanie do jego wykonania.

Jednak należy zwrócić uwagę przede wszystkim na fakt, jakiej części ciała ma być robione zdjęcie. Podczas RTG zęba wiązka promieniowania jest minimalna i kierowana w głąb jamy ustnej, z daleka od brzucha. Ponadto brzuch kobiety jest osłonięty ołowianym fartuchem ochronnym.

Rada: Najlepiej wykonać RTG zęba w dobrym gabinecie stomatologicznym. Nowoczesny sprzęt zapewnia wysoką jakość, co minimalizuje ewentualne ryzyko dla płodu.

Znieczulenie w ciąży – można?

Brak możliwości zastosowania znieczulenia w ciąży to powód, dla którego wiele kobiet rezygnuje z wizyty u stomatologa. Tymczasem nie ma wątpliwości, czy w ciąży można wziąć znieczulenie u dentysty – jest to możliwie! Ciężarna może wyleczyć ząb bez bólu.

Leczenie z wykorzystaniem znieczulenia najlepiej odłożyć – jeśli jest taka możliwość – na II trymestr ciąży.

Przed wizytą należy poinformować dentystę o swoim stanie, a ten zaproponuje najbezpieczniejsze znieczulenie, najczęściej będzie to znieczulenie nieobkurczające naczyń krwionośnych – nieco słabsze niż tradycyjne, ale bezpieczniejsze w ciąży i wciąż pozwalające uniknąć bólu. Dentyści najczęściej stosują artykainę, bez adrenaliny.

Każdy dentysta i ginekolog potwierdzi, że stres i ból wywołany koniecznością leczenia zęba bez znieczulenia może mieć gorsze skutki dla płodu niż zastosowanie bezpieczniejszej wersji znieczulenia.

Leczenie kanałowe w ciąży – czy jest bezpieczne?

Czekanie 9 miesięcy na wyleczenie poważnie chorego zęba może mieć nieodwracalne skutki dla samego zęba, jak i płodu. Stan zapalny, zapoczątkowany w jamie ustnej, może przenieść się na cały organizm, stanowiąc ryzyko dla ciąży.

Leczenie kanałowe w ciąży jest możliwe, a o jego konieczności decyduje stomatolog. Najlepiej odczekać z leczeniem kanałowym do II trymestru ciąży.

Usuwanie kamienia nazębnego w ciąży

Do zabiegu usuwania kamienia nazębnego używa się zazwyczaj ultradźwięków – jest to tzw. skaling. Opinie o tym, czy skaling jest bezpieczny w ciąży, bywają sprzeczne. Jednak zdaniem dentystów w ciąży można usunąć kamień nazębny – należy jednak poczekać do II trymestru.

Kamień nazębny może wywołać stan zapalny dziąseł, co – jak zostało już kilkukrotnie podkreślone – może prowadzić do przedwczesnego porodu i powikłań zdrowotnych płodu. Ryzyko przedwczesnego porodu u kobiet ze stanem zapalnym dziąseł jest aż 7-krotnie wyższe.

Nieleczenie zębów w ciąży może mieć dużo groźniejsze skutki dla matki i płodu niż udanie się do dentysty. Zabobon, według którego w ciąży nie leczy się zębów, należy niestety do tych bardziej szkodliwych. W ciąży nie tylko można, ale wręcz trzeba wyleczyć chore zęby – jedyne, z czym można poczekać do narodzenia dziecka, to zabiegi dodatkowe, które nie wymagają pośpiechu. O tym jednak decyduje dentysta.

 

POLECAMY TAKŻE:

Stomatolog: To nie prawda, że w ciąży zęby psują się częściej! Początek problemów to nie próchnica, a…

 

Agnieszka Woźniak

Redaktorka i korektorka językowa. Pisze od kiedy pamięta, a w międzyczasie zajmuje się tropieniem zagubionych przecinków i poprawianiem błędów ortograficznych

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *