Nadmiar androgenów

Hiperandrogenizm i PCOS: Jak sobie radzić ze skórną manifestacją nadmiaru androgenów?

Rozmowa z profesor Beatą Banaszewską

Androgeny to ważne hormony występujące w dużych ilościach u mężczyzn – odpowiadają m.in. na spermatogenezę i męskie cechy płciowe. U kobiet w niewielkich ilościach wpływają na procesy metaboliczne, funkcje seksualne i nastrój. Niestety nadmiar androgenów – zjawisko typowe dla PCOS – objawia się nie tylko niepłodnością, ale też nadmiernym owłosieniem, trądzikiem i innymi problemami, które silnie wpływają na samoocenę kobiety. O tym, jak radzić sobie z hiperandrogenizmem, czyli nadmiarem androgenów, rozmawiamy z prof. dr hab. n. med. Beatą Banaszewską – ginekologiem-położnikiem, specjalistką endokrynologii ginekologicznej i rozrodczości.

Jak leczy się nadmiar androgenów?

Jednym z objawów hiperandrogenizmu jest hirsutyzm, czyli występujące u kobiety typowo męskie owłosienie. Ta kłopotliwa przypadłość najczęściej daje o sobie znać już w okresie nastoletnim. Tym szybciej rozpoczniemy leczenie nadmiaru androgenów, tym lepsze efekty uzyskamy.

Zgodnie z rekomendacjami ESHRE z 2018 r., najskuteczniejszą formą leczenia hiperandrogenizmu u dorosłych kobiet z PCOS oraz nastolatek z ryzykiem jego wystąpienia jest dwuskładnikowa tabletka antykoncepcyjna.

PCOS zaczyna się w okresie dojrzewania. Jeśli u 15-16-letniej dziewczyny doprowadzimy do sytuacji, w której hirsutyzm wymknął się spod kontroli, to będziemy przez całe życie z tym walczyć. Dlatego musimy obalać pewne mity. Kiedyś, gdy chcieliśmy zapisać nastolatce tabletkę antykoncepcyjną po to, by nie miała androgenizmu i nie opanował jej hirsutyzm, to pojawiał się opór. Opór od matki, babci i innych osób przed zastosowaniem u tak młodej dziewczyny tabletki antykoncepcyjnej. Nie w celu zapobiegania ciąży, ale leczenia hiperandrogenizmu. Podkreślam – jest to leczenie pierwszego rzutu – mówi profesor Beata Banaszewska.

Jak radzić sobie z hirsutyzmem?

Leczenie hiperandrogenizmu odgrywa bardzo ważną rolę w niwelowaniu uciążliwych objawów. Jednak w walce z nadmiernym owłosieniem nie obędzie się bez usuwania włosków. Stosuje się w tym celu różne metody – depilację, epilację, terapię fotoepilacyjną, ale też klasyczne golenie. Każda z nich ma swoje mocne i słabe strony.

Po goleniu występują różne powikłania, np. zapalenia mieszków włosowych. Jeżeli używamy maszynki do golenia, to najczęściej robimy to w łazience, pod prysznicem, gdzie jest wilgotno. Nawet gdy wydaje nam się, że umyjemy tę maszynkę, wypłuczemy, ale zostawiamy ją w tym wilgotnym środowisku, to można sobie wyobrazić, co tam jest następnego dnia. A następnego dnia tę samą maszynkę znowu używamy. Nie ma się co dziwić, że pojawia się zapalenie mieszków włosowych. Pamiętajcie – albo używamy jednorazówek, albo maszynkę dokładnie płuczemy, dokładnie suszymy i zamykamy, a nie zostawiamy gdzieś na wannie – wyjaśnia profesor Banaszewska.

Czy androgeny należy badać w konkretnym dniu cyklu?

Diagnoza hiperandrogenizmu wymaga przeprowadzenia konkretnych badań. Uzyskany wynik pozwala na wdrożenie skutecznego leczenia.

Nie musimy badać androgenów w konkretnym dniu cyklu. W konkretnym dniu badamy np. prolaktynę, progesteron, LH, FSH itp. Androgeny są bardzo podobne w całym cyklu. Badamy całkowity testosteron, do tego oznaczamy białko SHBG. Jeżeli całkowity testosteron jest powyżej normy, to mamy androgenizm – tłumaczy profesor Beata Banaszewska.

 

POLECAMY TAKŻE: Dlaczego tak trudno zajść w ciążę, mając PCOS oraz POR

Dlaczego tak trudno zajść w ciążę, mając PCOS oraz POR

 


Dziennikarka i redaktorka. Z wykształcenia filolożka, z pasji - miłośniczka polskich jezior i amatorka Nordic Walking. W rzadkich chwilach między pracą a rodziną pochłania literaturę XIX-wieczną i norweskie kryminały.

Dodaj komentarz

Twój adres e-mail nie zostanie opublikowany. Wymagane pola są oznaczone *